Từ tháng 9/2026, nhiều chính sách pháp luật mới có hiệu lực thi hành, góp phần hoàn thiện hệ thống pháp luật, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trên nhiều lĩnh vực, nổi bật là chính sách về hành chính, đất đai, xuất nhập khẩu, giáo dục, tài chính – ngân hàng, khoa học – công nghệ…

1. Thửa đất được định danh bằng mã định danh địa điểm 12 chữ số.

Chính phủ mới ban hành Nghị định số 326/2026/NĐ-CP ngày 19/8/2026 quy định về định danh địa điểm. Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 01/9/2026.

Theo đó, từ ngày 01/9/2026, thửa đất thuộc nhóm đối tượng được định danh địa điểm. Khoản 2 Điều 2 Nghị định số 326/2026/NĐ-CP xác định đối tượng được định danh địa điểm gồm là các thửa đất, công trình kiến trúc, công trình xây dựng, kết cấu xây dựng, địa danh hoặc bất cứ cấu trúc vật lý và các đối tượng khác được quy định tại Phụ lục kèm theo Nghị định này.

Theo Phụ lục Nghị định số 326/2026/NĐ-CP, thửa đất cũng thuộc nhóm đối tượng được định danh với mã đối tượng là LA01.

Theo Điều 3 và Điều 4 Nghị định số 326/2026/NĐ-CP:

– Mỗi địa điểm chỉ có một mã định danh duy nhất;

– Mã định danh địa điểm là dãy số tự nhiên gồm 12 chữ số do Cơ sở dữ liệu định danh địa điểm xác lập;

– Mỗi địa điểm được gắn một mã định danh riêng biệt, không trùng lặp, bảo đảm tính ổn định, mở rộng và khả năng liên kết, tích hợp, kết nối, chia sẻ, khai thác thông tin trong cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành.

Tuy nhiên, cần lưu ý, không phải tất cả thửa đất sẽ được cấp mã định danh ngay trong ngày 01/9/2026. Theo Điều 17 Nghị định số 326/2026/NĐ-CP, đối với các đối tượng đã có đầy đủ thông tin tối thiểu, cơ quan có thẩm quyền thực hiện đồng bộ dữ liệu để triển khai khi Nghị định có hiệu lực; trường hợp chưa đủ thông tin thì phải xây dựng lộ trình thu thập, tạo lập, bổ sung và đồng bộ dữ liệu.

2. Mức xử phạt vi phạm hành chính về tài sản mã hóa và thị trường tài sản mã hóa.

Chính phủ ban hành Nghị định số 284/2026/NĐ-CP ngày 16/7/2026 quy định xử phạt vi phạm hành chính về tài sản mã hóa và thị trường tài sản mã hóa. Nghị định này có hiệu từ ngày 01/9/2026.

Nghị định quy định mức phạt tiền tối đa đối với hành vi vi phạm là 200 triệu đồng đối với tổ chức, 100 triệu đồng đối với cá nhân.

Trong đó, đối với các vi phạm về tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa, Nghị định quy định phạt tiền từ 180-200 triệu đồng đối với một trong các hành vi vi phạm sau:

– Thực hiện hoạt động cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hóa khi chưa được cấp giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa;

– Quảng cáo, tiếp thị liên quan đến tài sản mã hóa khi chưa được cấp Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa.

Mức phạt tiền quy định dưới đây được áp dụng đối với tổ chức. Trường hợp cá nhân có hành vi vi phạm như của tổ chức thì mức phạt tiền bằng 1/2 mức phạt tiền đối với tổ chức.

3. Điều kiện thành lập Sở giao dịch hàng hóa.

Chính phủ ban hành Nghị định số 302/2026/NĐ-CP ngày 01/8/2026 có hiệu lực từ ngày 15/9/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thương mại về hoạt động mua bán hàng hóa qua Sở giao dịch hàng hóa.

Nghị định quy định doanh nghiệp đề nghị thành lập Sở giao dịch hàng hóa phải đáp ứng các điều kiện sau:

– Là doanh nghiệp thành lập tại Việt Nam, trường hợp là doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, tổng tỷ lệ vốn góp của các nhà đầu tư nước ngoài không được quá 49%;

– Vốn điều lệ từ 1.500 tỷ đồng trở lên;

– Có hệ thống công nghệ thông tin đáp ứng yêu cầu quản lý, vận hành an toàn, ổn định và bảo mật;

– Có mô hình, tổ chức hoạt động của Sở giao dịch hàng hóa và có giải pháp, lộ trình niêm yết hàng hóa sản xuất tại Việt Nam;

– Có Dự thảo Điều lệ hoạt động đáp ứng quy định tại Điều 13 Nghị định này.

4. Việt Nam cấm nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bởi hành vi cưỡng bức lao động.

Chính phủ ban hành Nghị định 292/2026/NĐ-CP ngày 22/7/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý ngoại thương. Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 05/9/2026.

Trong đó, Nghị định cấm nhập khẩu các sản phẩm, hàng hóa được khai thác, sản xuất hoặc chế tạo toàn bộ hoặc một phần bởi hành vi cưỡng bức lao động từ các doanh nghiệp, quốc gia, vùng lãnh thổ phù hợp với các điều ước quốc tế có liên quan mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên.

5. Phạt đến 75 triệu đồng đối với hành vi lôi kéo, dụ dỗ, quảng cáo gian dối để lừa gạt người lao động.

Chính phủ ban hành Nghị định số 283/2026/NĐ-CP ngày 15/7/2026 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 10/9/2026.

Trong đó, Nghị định quy định phạt tiền từ 50-75 triệu đồng đối với một trong các hành vi: lôi kéo; dụ dỗ; hứa hẹn; quảng cáo gian dối hoặc thủ đoạn khác để lừa gạt người lao động hoặc để tuyển dụng người lao động với mục đích bóc lột, cưỡng bức lao động nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.

6. Từ ngày 15/9/2026, sửa đổi, bổ sung điều kiện thành lập cụm công nghiệp.

Chính phủ ban hành Nghị định số 303/2026/NĐ-CP ngày 01/8/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 32/2024/NĐ-CP ngày 15/3/2024 của Chính phủ về quản lý, phát triển cụm công nghiệp. Nghị định này có hiệu lực từ ngày 15/9/2026.

Về điều kiện thành lập cụm công nghiệp: Để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, để việc thành lập, đầu tư xây dựng cụm công nghiệp khả thi, tạo điều kiện quỹ đất để phát triển kinh tế tư nhân, tăng trưởng kinh tế của các địa phương và đảm bảo sử dụng đất hiệu quả, Nghị định số 303/2026/NĐ-CP đã sửa đổi, bổ sung điều kiện thành lập cụm công nghiệp tại điểm c khoản 1 Điều 8 Nghị định số 32/2024/NĐ-CP theo hướng: “Trong trường hợp địa bàn cấp xã đã thành lập cụm công nghiệp thì tỷ lệ lấp đầy trung bình của các cụm công nghiệp đạt trên 50% hoặc tổng quỹ đất công nghiệp chưa cho thuê của các cụm công nghiệp không vượt quá 50 ha”.

7. Bộ Tài chính bãi bỏ 25 văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực thuế.

Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 110/2026/TT-BTC ngày 28/7/2026 bãi bỏ toàn bộ 22 Thông tư và 03 Quyết định do Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành trong lĩnh vực thuế. Động thái này nhằm rà soát, tinh gọn hệ thống văn bản pháp luật, bảo đảm tính đồng bộ với Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 và các Luật Thuế sửa đổi, bổ sung mới ban hành. Thông tư có hiệu lực thi hành từ ngày 12/9/2026.

Theo đó, Thông tư bãi bỏ các văn bản hướng dẫn về ưu đãi thuế không còn phù hợp, bao gồm ưu đãi thuế doanh nghiệp phần mềm; chính sách hỗ trợ vùng nguyên liệu, chế biến nông – lâm – thủy sản; cùng các quy định cũ về thuế sử dụng đất nông nghiệp và thuế tài nguyên.

Cùng với đó là loại bỏ các văn bản từng áp dụng cho chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế ngắn hạn thời kỳ trước, xóa nợ thuế hộ cá thể cũ, quy định vé máy bay điện tử và quy chế xử lý thủ tục theo cơ chế “một cửa” đã được thay thế.

Thông tư cũng bãi bỏ các văn bản về cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế, cấp mã số doanh nghiệp và tem rượu để cập nhật theo các quy chuẩn quản lý hiện hành.

8. Từ ngày 28/9/2026, có thể chi trả lương hưu qua tài khoản an sinh xã hội trên VNeID.

Nghị định số 320/2026/NĐ-CP ngày 13/8/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 69/2024/NĐ-CP ngày 25/6/2024 của Chính phủ quy định về định danh và xác thực điện tử, có hiệu lực thi hành từ ngày 28/9/2026.

Theo đó, “tài khoản hưởng an sinh xã hội” được quy định là thông tin định danh trên Ứng dụng định danh quốc gia (VNeID), cho phép tích hợp thông tin tài khoản thanh toán, ví điện tử hoặc tài khoản tiền di động để tiếp nhận các khoản hỗ trợ, hưu trí, chi trả an sinh xã hội và các khoản kinh phí hợp pháp.

Trước đó, việc liên kết tài khoản ngân hàng với VNeID đã được triển khai để phục vụ chi trả các khoản hỗ trợ, an sinh xã hội. Từ 28/9/2026, cơ chế này được quy định cụ thể hơn tại Nghị định 320/2026/NĐ-CP.

9. Trẻ dưới 6 tuổi được cấp thẻ Căn cước ngay khi thực hiện liên thông đăng ký khai sinh.

Nghị định số 301/2026/NĐ-CP ngày 30/7/2026 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 63/2024/NĐ-CP ngày 10/6/2024 của Chính phủ quy định việc thực hiện liên thông điện tử 2 nhóm thủ tục hành chính: Đăng ký khai sinh, đăng ký thường trú, cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ em dưới 6 tuổi; đăng ký khai tử, xóa đăng ký thường trú, giải quyết mai táng phí, tử tuất. Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 01/9/2026.

Theo đó, cha mẹ có thể đăng ký cấp thẻ căn cước cho trẻ dưới 6 tuổi nếu có nhu cầu ngay trong quá trình đăng ký khai sinh liên thông điện tử, không phải thực hiện thêm một thủ tục riêng như trước đây.

10. Từ ngày 17/9/2026, bổ sung 3 nhóm đối tượng áp dụng quy định về tố cáo trong Quân đội.

Chính phủ ban hành Nghị định số 305/2026/NĐ-CP ngày 03/8/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 28/2019/NĐ-CP ngày 20/3/2019 của Chính phủ quy định về tố cáo và giải quyết tố cáo trong Quân đội nhân dân. Nghị định số 305/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 17/9/2026.

Cụ thể, Nghị định số 305/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Điều 1 (về phạm vi điều chỉnh), Điều 2 (về đối tượng áp dụng) của Nghị định số 28/2019/NĐ-CP theo hướng bổ sung thêm 3 nhóm đối tượng gồm: Người làm việc trong tổ chức cơ yếu trong Ban Cơ yếu Chính phủ thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng; công chức quốc phòng và lao động hợp đồng thuộc Bộ Quốc phòng.

Theo Bộ Quốc phòng, việc bổ sung 3 nhóm đối tượng này nhằm đảm bảo phù hợp với Hiến pháp, thống nhất với pháp luật hiện hành và phù hợp thực tiễn giải quyết tố cáo trong Quân đội nhân dân.

11. Người dạy có năng lực ngoại ngữ tối thiểu bậc 4.

Nghị định 222/2025/NĐ-CP ngày 08/8/2025 của Chính phủ quy định việc dạy và học bằng tiếng nước ngoài trong cơ sở giáo dục có hiệu lực từ 25/9/2025.

Theo Nghị định, cơ sở giáo dục phổ thông thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông của Việt Nam được dạy và học một số môn học, hoạt động giáo dục hoặc một số nội dung của một số môn học, hoạt động giáo dục bằng tiếng nước ngoài, ưu tiên các môn học thuộc các lĩnh vực toán học, khoa học tự nhiên, công nghệ và tin học.

Nghị định quy định chi tiết yêu cầu về chuyên môn, nghiệp vụ và năng lực ngoại ngữ đối với người dạy. Theo đó, người dạy phải đáp ứng yêu cầu về chuyên môn, nghiệp vụ, trình độ đào tạo, bồi dưỡng theo quy định đối với từng cấp học, trình độ đào tạo; có năng lực ngoại ngữ tối thiểu bậc 4 trở lên.

Cụ thể, giáo viên dạy cấp tiểu học, cấp trung học cơ sở phải có năng lực ngoại ngữ tối thiểu bậc 4 theo Khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam hoặc tương đương; giáo viên dạy cấp trung học phổ thông phải có năng lực ngoại ngữ tối thiểu bậc 5.

Người dạy các trình độ của giáo dục nghề nghiệp phải có năng lực ngoại ngữ tối thiểu bậc 5.

Giảng viên giảng dạy các trình độ giáo dục đại học phải có trình độ ngoại ngữ đáp ứng yêu cầu giảng dạy của chương trình đào tạo, tối thiểu bậc 5.

Việc áp dụng các công nghệ mới trong giảng dạy cũng được khuyến khích thực hiện. Nghị định nêu rõ: Ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số trong dạy và học bằng tiếng nước ngoài trong cơ sở giáo dục thông qua việc sử dụng các công cụ và nền tảng công nghệ để hỗ trợ dạy và học bao gồm việc xây dựng các hệ thống học tập trực tuyến, hệ thống giáo trình, tài liệu điện tử, quản lý học sinh và đánh giá kết quả học tập.

12. Chính sách cho người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Chính phủ mới ban hành Nghị định số 307/2026/NĐ-CP ngày 04/8/2026 quy định về lựa chọn, công nhận, chính sách đối với người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số và chính sách thăm hỏi, chúc mừng, tặng quà, động viên, gặp mặt, biểu dương, tôn vinh đối với một số tổ chức, cá nhân người dân tộc thiểu số. Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 20/9/2026.

Tại Nghị định số 307/2026/NĐ-CP, Chính phủ quy định chi tiết chính sách đối với người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số gồm: chính sách hỗ trợ về thông tin; chính sách hỗ trợ vật chất, động viên tinh thần; chính sách khen thưởng; chính sách tiếp đón.